มหัศจรรย์จากรังผึ้ง: เมื่อวิทยาศาสตร์เปลี่ยน "น้ำหวาน" ให้เป็น "สบู่บำรุงผิว"

รู้ไหมว่า "ผึ้ง" ตัวเล็กๆ ที่เราเห็นบินไปมาตามดอกไม้ ไม่ได้มีหน้าที่แค่ผลิตน้ำผึ้งแสนอร่อยเท่านั้น แต่พวกเขายังเป็น "นักสร้างระบบนิเวศ" ที่ยิ่งใหญ่ในโลกด้วย! เพราะผึ้งช่วยผสมเกสรให้พืชผลทางการเกษตรเติบโตได้มากขึ้นถึง 30-300%

ทำไม "น้ำผึ้ง" และ "ไขผึ้ง" ถึงดีต่อผิวเรา?

ในงานวิจัยนี้ อาจารย์นงนาถ พ่อค้า อรวรรณ ดวงภักดี ปรีชา รอดอิ่ม และกัลย์ธีรา สุนทราภิรักษ์กุล ได้ค้นพบว่าส่วนประกอบจากรังผึ้งมีคุณสมบัติที่เหมือนกับสกินแคร์

• น้ำผึ้ง: เป็นสารที่เรียกว่า "ฮิวแมกแทนท์" (Humectant) ซึ่งทำหน้าที่เหมือนแม่เหล็กจิ๋วที่ช่วยดึงดูดและกักเก็บความชุ่มชื้นไว้ในผิว แถมยังมีสารต้านอนุมูลอิสระช่วยปกป้องผิวจากแสงแดดอีกด้วย
• ไขผึ้ง: น้องๆ ทราบไหมว่าผึ้งงานต้องเคี้ยวไขผึ้งให้นุ่มเพื่อสร้างรัง ซึ่งไขผึ้งนี้มีความปลอดภัยสูงมาก ไม่ทำให้รูขุมขนอุดตัน และช่วยให้เนื้อครีมเนียนนุ่มน่าใช้

กว่าจะเป็นสบู่หนึ่งก้อน: วิทยาศาสตร์ในห้องแล็บ

พี่ๆ นักวิจัยไม่ได้แค่เอาน้ำผึ้งมาเทผสมสุ่มๆ นะครับ แต่เขาต้องทำการทดลองเพื่อหา "สูตรลับ" ที่ดีที่สุด:

• สูตรที่สมบูรณ์แบบ: จากการทดลองหลายสูตร พบว่าการใส่ น้ำผึ้งร้อยละ 3 โดยน้ำหนัก คือสัดส่วนที่ทำให้สบู่คงรูปได้ดีที่สุดและน่าใช้งานมากที่สุด
• การทดสอบความอดทน: สบู่เหล่านี้ต้องถูกนำไปอบในตู้ที่ร้อนถึง 50 องศาเซลเซียส และแช่เย็นจัด เพื่อดูว่ามันจะยังใสและน่าใช้อยู่ไหม ผลปรากฏว่าสูตรที่มีน้ำผึ้ง 3% นั้น "ผ่านฉลุย" แถมยังมีความเป็นกรด-ด่าง (pH) ที่อ่อนโยนต่อผิวเราด้วย

3. ผึ้งต่างชนิด สีสบู่ก็ต่างกัน

ความน่าตื่นเต้นอีกอย่างคือ ผึ้งแต่ละชนิดให้สีของผลิตภัณฑ์ไม่เหมือนกัน:

• ถ้าใช้น้ำผึ้งจาก "ผึ้งโพรง" สบู่จะมีสีที่เข้มกว่าการใช้น้ำผึ้งจาก "ผึ้งมิ้ม"
• แม้แต่ "อายุของรังผึ้ง" ก็มีผลต่อสีของไขผึ้ง โดยรังที่สร้างใหม่จะมีสีขาวออกเหลือง แต่รังเก่าจะมีสีเข้มขึ้นเรื่อยๆ

จากป่าสู่ชุมชน: วิถี "Zero Waste"

งานวิจัยนี้ไม่ได้ทำขึ้นเพื่อดูและผิวพรรณความสวยงามอย่างเดียว แต่ยังช่วยคุณลุงคุณป้าเกษตรกรในจังหวัดราชบุรีให้มีรายได้เพิ่มขึ้นด้วย ภายใต้แนวคิด "Zero waste beekeeping" หรือการทำฟาร์มผึ้งแบบไร้ขยะ

โดยการนำไขผึ้งที่เหลือทิ้งมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์มูลค่าสูง เช่น สบู่หนึ่งกิโลกรัมอาจจะใช้ไขผึ้งเพียงเล็กน้อย แต่สามารถสร้างรายได้กลับคืนสู่ชุมชนได้มากเมื่อเทียบกับการขายไขผึ้งดิบเพียงอย่างเดียว

เอกสารอ้างอิง

นงนาถ พ่อค้า, อรวรรณ ดวงภักดี, ปรีชา รอดอิ่ม, กัลย์ธีรา สุนทราภิรักษ์กุล. (2564). การพัฒนาผลิตภัณฑ์สบู่ แชมพู และโลชั่นบำรุงผิวจากไขผึ้งและน้ำผึ้งบริสุทธิ์. มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี ราชบุรี.