ระบบยุทธศาสตร์ แผนและงบประมาณของ มจธ. และแดชบอร์ด K-STG (KMUTT Strategy, Transformation and Goal)

จาก “แผนที่ดี” สู่ “การขับเคลื่อนที่เกิดผลจริง” ด้วยข้อมูลที่เชื่อมโยงทั้งองค์กร

หลายองค์กรใช้เวลาและทรัพยากรจำนวนมากในการทำแผนยุทธศาสตร์ แต่กลับพบปัญหาคล้ายกันคือ แผนอยู่บนกระดาษได้ดีมาก แต่พอถึงเวลาลงมือทำกลับไม่เชื่อมกัน ทั้งเป้าหมาย โครงการ งบประมาณ และตัวชี้วัด ทำให้การติดตามผลไม่ชัดเจน และยากต่อการตัดสินใจว่าควร “ไปต่อ ปรับ หรือหยุด” ตรงไหน

มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (มจธ.) จึงพัฒนา ระบบยุทธศาสตร์ แผนและงบประมาณของ มจธ. ควบคู่กับ แดชบอร์ด K-STG เพื่อเป็นกลไกกลางในการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ไปสู่การปฏิบัติอย่างเป็นรูปธรรม โดยให้ทุกองค์ประกอบสำคัญของมหาวิทยาลัย “อยู่ในภาพเดียวกัน” และใช้ประกอบการตัดสินใจได้จริง

ทำไมต้องมีระบบนี้? เพราะ “แผนกับการปฏิบัติ” มักไม่อยู่บนเส้นทางเดียวกัน

จากประสบการณ์ของหลายหน่วยงาน รวมถึงผลการประเมินคุณภาพภายในที่ผ่านมา พบว่าแม้มหาวิทยาลัยจะมีทิศทางชัดเจน แต่ยังมีช่องว่างสำคัญคือ ระบบติดตามและการทำงานเชิงยุทธศาสตร์ที่ต่อเนื่อง โดยปัญหาหลักที่พบมักเกิดจาก

• แผน กลยุทธ์ งบประมาณ และข้อมูลตัวชี้วัด แยกส่วนกัน
• ผู้บริหารมองภาพรวมได้ยาก ต้องรวบรวมข้อมูลจากหลายแหล่ง
• หน่วยงานต้องทำรายงานซ้ำ ๆ และเสียเวลาในการเตรียมข้อมูลมาก
• เมื่อผลลัพธ์ไม่เป็นไปตามเป้า ยังไม่ชัดว่าควรปรับอะไร และจะกระทบเป้าหมายใหญ่แค่ไหน

จุดนี้เองทำให้สำนักงานยุทธศาสตร์มองเห็นว่า “ต้องมีระบบที่เชื่อมทุกอย่างเข้าด้วยกัน” และแดชบอร์ดคือคำตอบสำคัญ เพราะช่วยให้ทุกฝ่ายเห็นความจริงจากข้อมูลชุดเดียวกัน

ระบบยุทธศาสตร์ แผน และงบประมาณ: เชื่อมตั้งแต่เป้าหมายถึงผลสำเร็จ

ระบบที่พัฒนาขึ้นทำหน้าที่เหมือน “แกนกลาง” ของการขับเคลื่อนมหาวิทยาลัย โดยเน้นการทำให้แผนทุกระดับสอดคล้องกัน (Alignment) และต่อเนื่องเป็นเส้นทางเดียว ตั้งแต่

ยุทธศาสตร์ → แผน → งบประมาณ → โครงการ → ผลสำเร็จ

ไม่ใช่แค่มีแผนแล้วจบ แต่ต้องตอบให้ได้ว่า

• โครงการไหนสนับสนุนยุทธศาสตร์ข้อใด
• ใช้งบประมาณเท่าไร
• มีตัวชี้วัดอะไร
• และผลที่เกิดขึ้นจริงกำลังพาเราเข้าใกล้เป้าหมายหรือไม่

ระบบยังเชื่อมโยงไปถึงระดับหน่วยงาน ผ่านการจัดทำ ข้อตกลงการปฏิบัติงาน (Performance Agreement: PA) เพื่อให้คนทำงานเห็นความสัมพันธ์ระหว่างงานประจำกับเป้าหมายของมหาวิทยาลัยได้ชัดขึ้น

เครื่องมือสำคัญที่ใช้ในระบบนี้ ได้แก่แนวคิด Hoshin Kanri ผ่านโครงสร้าง X-Matrix และการกำหนดเป้าหมายแบบ OKRs ทำให้การถ่ายทอดยุทธศาสตร์ไม่ใช่การสั่งการจากบนลงล่าง แต่เป็นการจัดระบบการทำงานที่ “ทุกหน่วยเดินไปทางเดียวกัน”

K-STG Dashboard: แดชบอร์ดที่ช่วยให้ “มองเห็นและตัดสินใจได้จริง”

เมื่อระบบแผนและงบประมาณเชื่อมกันแล้ว “ข้อมูล” ต้องถูกแปลงให้ใช้งานได้ทันที นี่คือบทบาทของ แดชบอร์ด K-STG ซึ่งถูกออกแบบเพื่อสนับสนุนการตัดสินใจแบบ Data-driven Decision Making โดยใช้จริงในการประชุม KMUTT Strategy Diagnosis และการบริหารงานของทุกหน่วยงาน

แดชบอร์ดช่วยให้ผู้บริหารและทีมงานตอบคำถามที่เคยใช้เวลานานได้ภายในเวลาอันสั้น เช่น

• ตอนนี้ผลการดำเนินงานไปถึงไหนแล้ว?
• โครงการไหนทำได้ดี/ยังช้า/มีความเสี่ยง?
• งบประมาณที่ใช้ไปสัมพันธ์กับผลลัพธ์หรือไม่?
• ถ้าไม่ถึงเป้า จะปรับอะไรให้กระทบเป้าหมายน้อยที่สุด?

หนึ่งในจุดเด่นของ K-STG คือ ข้อมูลมีความเป็น Dynamic และต้องใกล้เคียงเวลาจริงมากที่สุด โดยอาจมีช่วงเวลาการอัปเดตต่างกันตามประเภทข้อมูล เช่น อัปเดตภายใน 2 สัปดาห์ถึง 2 เดือน เพื่อให้การตัดสินใจไม่อ้างอิงข้อมูลที่ล้าสมัย

แดชบอร์ดไม่ได้มีแบบเดียว แต่ทำหน้าที่ต่างกันตามโจทย์บริหาร

เพื่อให้ตอบโจทย์การใช้งานจริง K-STG ถูกออกแบบให้รองรับหลายมุมมองสำคัญ เช่น

1) Strategy Dashboard

ภาพรวมวิสัยทัศน์ พันธกิจ KPI และความก้าวหน้าโครงการ ช่วยให้เห็นว่า “ยุทธศาสตร์กำลังเดินอยู่หรือไม่”

2) Operation Dashboard

เชื่อมข้อมูลการเงินและงบประมาณจากระบบต่าง ๆ เพื่อดูสถานะรายรับ-รายจ่าย เทียบแผนตั้งต้นกับผลปัจจุบัน

3) Analytics Dashboard

วิเคราะห์ข้ามมิติ เช่น คน-เงิน-ผลผลิต-ผลลัพธ์ เพื่อช่วยผู้บริหารมองแนวโน้ม ระบุช่องว่าง และคาดการณ์ความสำเร็จรายปี

4) Go-Grab / KPI Dashboard

ใช้สนับสนุนการเจรจาและติดตามข้อตกลง KPI ระหว่างผู้บริหารกับหน่วยงาน รวมถึงการมอง Gap และความสามารถในการปิดช่องว่าง

สิ่งที่ระบบนี้ทำให้ “ต่างไป” คือการบริหารแบบ Accountability with Autonomy

K-STG ไม่ได้ทำให้หน่วยงานถูกควบคุมมากขึ้น แต่ทำให้เกิดการบริหารแบบ Accountability with Autonomy

คือหน่วยงานยังมีอิสระในการขับเคลื่อนงานตามบริบทของตนเอง แต่ในขณะเดียวกันก็มีความรับผิดชอบต่อผลลัพธ์ที่เชื่อมโยงกับยุทธศาสตร์อย่างชัดเจน

เมื่อข้อมูลอยู่บนภาพเดียวกัน จึงช่วย

• ลดความซ้ำซ้อนของโครงการและการใช้ทรัพยากร
• ลดเวลาทำรายงานและการเตรียมข้อมูล
• เพิ่มความเร็วและความแม่นยำในการตัดสินใจ
• และทำให้ทุกหน่วยงานร่วมกันขับเคลื่อนเป้าหมายเดียวกันได้จริง

สรุป: K-STG คือ “สะพาน” ที่เชื่อมแผนสู่ผลลัพธ์ด้วยข้อมูลจริง

ระบบยุทธศาสตร์ แผนและงบประมาณของ มจธ. พร้อมแดชบอร์ด K-STG คือการยกระดับการบริหารเชิงยุทธศาสตร์ให้ “ทำงานได้จริง” ไม่ใช่แค่มีแผนดี แต่สามารถติดตาม ปรับ และตัดสินใจได้ทันเวลา

เมื่อทุกหน่วยงานเห็นภาพเดียวกัน ตั้งแต่ยุทธศาสตร์ไปจนถึงผลสำเร็จ มหาวิทยาลัยจึงสามารถขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงได้อย่างเป็นระบบ ลดการทำงานแบบต่างคนต่างทำ และก้าวไปสู่การเป็นองค์กรที่มีประสิทธิภาพสูงอย่างยั่งยืน

ผลงานนี้ได้รับรางวัลผลงานเชิงกลยุทธ์ยอดเยี่ยม 

(Strategic Alignment Excellence Award)

ผู้ให้ข้อมูล : สมรักษ์ เชยรัมย์

ดาวน์โหลดเพื่อดูเพิ่มเติม

Series : Show&Share2026

ผู้เรียบเรียง : นางสาวสิริปรียา กันตะปีติ และ นางสาวอารยา ศรีบัวบาน