ในวันศุกร์ที่ 7 พฤศจิกายน 2568 มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี ให้การต้อนรับคณะศึกษาดูงานจากองค์การพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์แห่งชาติ (อพวช.) ตลอดวัน โดยการเยี่ยมชมสถานที่หลายแห่งในมหาวิทยาลัย ได้แก่ คณะวิศวกรรมศาสตร์ (INNO-X) คณะเทคโนโลยีสารสนเทศ (SIT) ในงานครบรอบคณะ 30 ปี ณ อาคารการเรียนรู้พหุวิทยาการ (LX) คณะศิลปศาสตร์ และสำนักหอสมุด เพื่อหาแนวทางในการทำงานร่วมกัน และคัดเลือกบางผลงานไปแสดงเพิ่มเติมในงานพิธีเปิดพิพิธภัณฑ์แห่งใหม่ Futurium ที่ 11 พฤศจิกายน ซึ่งหนึ่งในผลงานดังกล่าวคือ ผลงาน LumiGreen : ระบบท่อแสงอัจฉริยะเพื่ออาคารยั่งยืน (Smart Light Pipe System for Sustainable Buildings) ผลงานดังกล่าวได้รับรางวัลชนะเลิศในโครงการ Young Change World Change : คนรุ่นใหม่เปลี่ยนโลก" รับทุนการศึกษาจากสำนักงานคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (สำนักงาน กกพ.) เป็นจำนวนเงินหนึ่งแสนบาทด้วย

ในงานเปิด Futurium ที่ มจธ.ได้นำผลงานส่วนหนึ่งไปนำเสนอนั้น ทีมสำนักหอสมุดได้เข้าไปขอบันทึกเก็บข้อมูลจากนักศึกษาเพื่อนำมาบอกเล่ากัน

ทีม LumiGreen คณะวิศวกรรมศาสตร์ มจธ. มีนักศึกษาทั้งหมด 4 คน ได้แก่

1. น.ส. ยาลิกา สอาดเมือง ชั้นปีที่ 4 คณะวิศวกรรมศาสตร์

2. นาย พัชรพล แก้วเนิน ชั้นปีที่ 4 คณะวิศวกรรมศาสตร์

3. นาย ณัฐสิทธิ์ หนูเกื้อ ชั้นปีที่ 4 สถาบันวิทยาการหุ่นยนต์ภาคสนาม

4. น.ส. นงนภัส สุวรรณโณ ชั้นปีที่ 4 คณะวิศวกรรมศาสตร์

5. น.ส. อังคณา ราษฎร์สุขใจ ชั้นปีที่ 4 คณะวิศวกรรมศาสตร์ (เป็นผู้ให้ข้อมูลในบทความนี้)

แนวคิดการสร้างผลงาน

แรงบันดาลใจของการสร้างผลงาน คือ ด้วยปัญหาด้านพลังงานและปริมาณขยะที่เพิ่มขึ้น เป็นเรื่องที่หลายคนให้ความสำคัญมากขึ้นเรื่อย ๆ แนวคิดของผลงาน “LUMIGREEN” จึงเกิดขึ้นจากความต้องการช่วยประหยัดพลังงานไฟฟ้า และในขณะเดียวกันก็อยากนำขยะกลับมาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด สร้างมุมมองใหม่ให้กับการจัดการขยะ ว่าของที่หลายคนมองว่าไม่มีค่า อาจสามารถนำกลับมาพัฒนาให้เกิดประโยชน์ได้อีกครั้ง

รู้จัก LumiGreen

LumiGreen เป็นนวัตกรรมระบบนำแสงธรรมชาติที่ออกแบบมาเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงานภายในอาคาร โดยอาศัยการรับพลังงานธรรมชาติจากแสงอาทิตย์ผ่านแผงเซลล์แสงอาทิตย์ (Solar Cell) และมีระบบรวมแสงเข้าสู่ท่อส่งแสงเพื่อนำแสงสว่างเข้าสู่พื้นที่ภายในอาคารที่แสงธรรมชาติเข้าถึงได้ยาก โดยระบบทำงานโดยเริ่มจากการรับแสงอาทิตย์ผ่านชุดรับแสง ทำหน้าที่รวบรวมและปรับทิศทางให้แสงเข้าสู่ท่อส่งแสง จากนั้นแสงจะถูกส่งผ่านท่อสะท้อนภายในที่มีค่าสะท้อนสูง ซึ่งจะช่วยลดการสูญเสียพลังงานระหว่างการส่งผ่านทำให้สามารถคงค่าความเข้มของแสงได้อย่างต่อเนื่อง ภายในระบบมีการติดตั้งเทคโนโลยีการควบคุมอัจฉริยะ (Smart Lighting Control System) ที่ใช้เซนเซอร์ตรวจวัดความเข้มแสง เพื่อควบคุมปริมาณแสงให้สม่ำเสมอและเหมาะสมกับการใช้งาน จะเห็นได้ว่า LumiGreen จะช่วยลดการใช้พลังงานไฟฟ้าสำหรับแสงสว่างภายในอาคาร ซึ่งอาจจะเป็นที่ ๆ แสงสว่างส่องไม่ถึงก็ได้ แนวคิดนี้ช่วยลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก สนับสนุนแนวคิดอาคารเขียว (Green Building) และการพัฒนาอย่างยั่งยืนสามารถนำไปปรับใช้ได้กับอาคารสำนักงาน โรงเรียน ห้องสมุด โรงงานอุตสาหกรรม อาคารสาธารณะต่างๆ มีการอธิบายผลงานเป็นคลิปวิดีโอนี้ไว้ คลิก

เมื่อถามถึงความท้าทายสำคัญของการพัฒนา น้องอังคณา ตอบว่า "การออกแบบ" ที่นำวัสดุเหลือใช้หรือขยะมาปรับใช้ให้สามารถทำงานได้จริง เพราะไม่ใช่เพียงเรื่องของความสวยงาม แต่ต้องคำนึงถึงการจะนำไปต่อยอดเพื่อใช้งาน ความเหมาะสมของวัสดุ รวมถึงการทำให้แสงสว่างที่ได้มีความคงที่และใช้งานได้จริง กระบวนการเหล่านี้ต้องอาศัยทั้งการทดลอง การปรับปรุง และการแก้ปัญหาในหลายขั้นตอน การเลือกใช้วัสดุจากขยะจึงเป็นความท้าทาย เพราะต้องคิดต่อยอดว่าวัสดุแต่ละชนิดสามารถนำกลับมาใช้ใหม่ได้อย่างไร โดยไม่ลดทอนคุณภาพของชิ้นงาน

ผลลัพธ์สำคัญ

แน่นอนว่าผลลัพธ์ของ LumiGreen นี้สามารถนำไปต่อยอดเพื่อการสร้างแสงสว่างที่มีความคงที่ และให้โทนแสงที่ดูเป็นธรรมชาติ สามารถนำไปใช้งานได้จริง ช่วยสะท้อนแนวคิดเรื่องการใช้พลังงานอย่างคุ้มค่าและการนำทรัพยากรกลับมาใช้ใหม่ แต่ที่สำคัญก็คือการสร้างมุมมองใหม่ให้กับผู้คน ว่าการจัดการขยะไม่จำเป็นต้องจบลงที่การทิ้งเสมอไป แต่สามารถต่อยอดให้กลายเป็นสิ่งที่มีคุณค่าและเกิดประโยชน์ต่อสังคมได้เช่นกัน เราจะเห็นได้ว่า การแก้ปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมและพลังงาน สามารถเริ่มต้นได้จากแนวคิดเล็ก ๆ สู่การลงมือทำจริง สิ่งสำคัญคือการเปิดใจเรียนรู้ ทดลอง และพัฒนางานอย่างต่อเนื่อง และอีกบทเรียนหนึ่งที่สำคัญ คือการทำงานลักษณะนี้ไม่สามารถสำเร็จได้เพียงคนเดียว การแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและการร่วมมือกัน จะช่วยให้เกิดแนวคิดใหม่ ๆ และสามารถพัฒนาผลงานให้ดีขึ้นได้มากกว่าเดิม

ข้อมูลโดย อังคณา ราษฎร์สุขใจ เรียบเรียงโดย อารยา ศรีบัวบาน

ข้อมูลอ้างอิง

Young Change World Change คนรุ่นใหม่เปลี่ยนโลก. (2569.) บทสัมภาษณ์รางวัลชนะเลิศ ทีม LumiGreen มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี. สืบค้นเมื่อ 1 พฤษภาคม 2569. URL: https://www.facebook.com/YoungChangeWorldChange.

Faculty of Engineering, KMUTT. (2569). นักศึกษาคณะวิศวะ คว้ารางวัลจาก โครงการ Young Change World Change. สืบค้นเมื่อ 1 พฤษภาคม 2569. URL: https://www.facebook.com/eng.kmutt/.

แนวหน้า. (2569). กกพ.มอบรางวัลนวัตกรรมทางความคิดเพื่อการบริหารจัดการพลังงานในสถาบันอุดมศึกษา. สืบค้นเมื่อ 1 พฤษภาคม 2569. URL: https://www.naewna.com/lady/940876.